De ziel van Spakenburg

Documentairemaker Olaf Koelewijn (46) keert in KRO-NCRV Kruispunt terug naar zijn geboortedorp Bunschoten-Spakenburg. Een vissersplaats waar, toen hij er opgroeide, zijn oma en vele andere vrouwen in klederdracht op straat liepen en de (Gereformeerd Vrijgemaakte) kerk zondag vol zat. Is het erg dat dat veranderd is, vraagt Koelewijn zich af. Wat ging daarmee verloren?

Koelewijn vraagt het in de straten van Spakenburg. Aan vrouwen die zich voor de jaarlijkse visserijdagen weer in klederdracht hullen, een vishandelaar en zijn vrouw, de dominee, een Spakenburgs neerlandicus en een cultuuronderzoeker. Hij laat ook de donkere kant van Spakenburg niet onbelicht: het excessieve drank- en drugsgebruik. Koelewijn: ‘Het is de keerzijde van het arbeidsethos en het vele geld dat er wordt verdiend. In Spakenburg wordt doordeweeks keihard gewerkt, in het weekend volgt de ontlading. Ik ken het van vroeger, na de kerkgang stond bij mijn opa en oma de drank klaar. Met de opkomst van de drugshandel is het een groot probleem geworden.’

Ik ken het van vroeger, na de kerkgang stond bij mijn opa en oma de drank klaar.

De ziel van Spakenburg
De ziel van Spakenburg

De ontkerkelijking volgt in Spakenburg zijn eigen weg, zo zien we in KRO-NCRV Kruispunt. De Gereformeerd Vrijgemaakte kerk trekt weliswaar steeds minder mensen, maar in de nieuwe evangelische Mozaïek-kerk is het geloof springlevend en een groeiend aantal Spakenburgers voelt zich daar thuis. De dominee ziet het met lede ogen aan maar de vishandelaar stelt nuchter vast: ‘Als mijn buurman een betere kwaliteit heeft voor minder geld, dan moet er bij mij toch een lampje gaan branden, dan moet ik niet stil blijven zitten.’ Bij alles wat voorbij ging, blijkt de echte ziel van Spakenburg onveranderd. Nuchter, ondernemend, recht voor zijn raap.

Staat het al in uw agenda?

Kruispunt: De ziel van Spakenburg, maandag 7 december om 22.50 uur bij KRO-NCRV op NPO 2