Abuja, 5 maart 2026 – Een groep dissidente anglicaanse kerkleiders, bijeen gekomen in de Nigeriaanse hoofdstad Abuja, heeft zijn plan om een rivaliserende primus inter pares (‘eerste onder gelijken’) te kiezen, teruggetrokken. Binnen de wereldwijde Anglican Communion wordt deze positie ingenomen door de aartsbisschop van Canterbury. Sinds kort is dat Sarah Mullally, de allereerste vrouw die dit ambt bekleedt.
Het kiezen van een andere primus inter pares zou door velen worden gezien als een openlijke provocatie of erger: een schismatieke handeling. In plaats daarvan zegt de zich als orthodox aanmerkende groep, bekend als Global Anglican Future Conference (GAFCON), dat zij oude structuren en oude titels achter zich laat en nu een nieuw opperbestuur instelt, de Global Anglican Council, met de Rwandese aartsbisschop Laurent Mbanda als leider.
GAFCON ontstond in 2008 toen duizenden anglicaanse bisschoppen, geestelijken en lekengelovigen in Jeruzalem bijeenkwamen om hun onvrede te laten blijken over de in hun ogen dwalende koers van een machtig deel van de Anglicaanse Gemeenschap. Vooral de vrijzinnige visie op homoseksualiteit is de beweging een doorn in het oog. Over de vrouw in het ambt bestaat binnen GAFCON geen eenduidige lijn; sommige lidkerken zijn daar fel tegen, andere hebben er geen principiële bezwaren tegen en weer anderen hebben alleen het diakenambt opengesteld voor vrouwen.
Later deze maand zal aartsbisschop Mullally haar zetel in Canterbury officieel in bezit nemen. Maar haar benoeming heeft de meningen in Nigeria en elders verdeeld, omdat veel rechtzinnige christenen vinden dat alleen mannen tot bisschop gewijd kunnen worden.
Tijdens een persconferentie vandaag benadrukte GAFCON dat de leer de kern vormt van hun meningsverschillen met de Church of England, en niet gender of seksualiteit. “Het gaat niet om het homohuwelijk, noch om de vrouwelijke aartsbisschop. Het gaat erom of de Schrift of de hedendaagse cultuur het leven van deze kerk bepaalt”, zei de eerbiedwaardige kanunnik Justin Murff, communicatiedirecteur van GAFCON tegen de verzamelde journalisten.
Toch zei hij ook dat aartsbisschop Mullally “herhaaldelijk onbijbelse en revisionistische leerstellingen over het huwelijk en seksuele moraal heeft gepropageerd” vanwege haar steun voor homohuwelijken, een standpunt dat GAFCON als “in strijd met de Heilige Schrift” beschouwt.
De uit Texas afkomstige Murff voegde eraan toe dat wat vrouwelijk leiderschap betreft, “de meerderheid van de Anglicaanse Gemeenschap nog steeds gelooft dat de Bijbel alleen mannelijke bisschoppen toestaat”.
GAFCON heeft leden uit de hele wereld – waaronder Afrika, Azië, Noord- en Zuid-Amerika en Australazië – en beweert namens de meerderheid van het mondiale zuiden te spreken, hoewel dat wordt betwist.
Twee derde van de anglicanen in de wereld woont in Afrika, maar de meningen zijn niet eensgezind en er zijn zes vrouwelijke bisschoppen op het continent.
