De Groningse kunstschilder Henk Helmantel is de eerste gast in het nieuwe seizoen van De verwondering. Hij probeert overal schoonheid te zien om zich heen en spoort iedereen aan zich altijd te blijven verwonderen. ‘De titel van je programma vind ik heel mooi. Het is heel belangrijk dat mensen zich blijven verwonderen over dat je er bent, wat je mag zijn. En dat je de dingen om je heen ziet waarover je je verbaast. Dat zijn gaven die je geschonken worden. Maak daar alsjeblieft gebruik van.' 

Al op jonge leeftijd begon de inmiddels 81-jarige zoon van een kweker met tekenen. Oude kunstkalenders en een bezoek aan het Rijksmuseum wakkerden zijn nieuwsgierigheid aan. Na de kunstacademie groeide zijn noeste arbeid uit tot een succesvolle carrière. Hij heeft een eigen museum en binnenkort opent een tentoonstelling in Museum Catharijneconvent. Helmantel is vooral bekend van zijn realistische stillevens waar compositie, licht en alledaagse voorwerpen zijn sterke punten zijn. Ook is hij meester in het schilderen van kerk- en kloosterinterieurs.  

'Het begint met talent'

Zelf ziet de gelovige schilder het als genade dat zijn werk in de afgelopen decennia is gezien en omarmd door veel mensen. ‘Het begint met talent, met wat je cadeau krijgt. Daar heb je niks voor gedaan. En als je dat bewust bent moet je aan de slag. En dan is het in hoge mate aan jou of dat talent zich kan ontwikkelen.’  

Dode dieren op het doek

Over het mysterie van de dood denkt de Groninger kunstenaar al zijn hele leven. Hij was jarenlang uitvaartbegeleider in zijn dorp en hij eert dode dieren in verstilde schilderijen. Zelf heeft hij niet lang geleden een herseninfarct gehad, waarvan hij zó goed is hersteld dat hij nog dagelijks in zijn atelier te vinden is. 'Ik ben mij wel meer bewust geworden van de eindigheid van het leven. Na je tachtigste wordt er ook veel afscheid genomen van het leven.'

Toch heeft hij vrede met de eindigheid van het leven. 'Als het nu eindigt, dan mag ik terugkijken op een goede aantal jaren.' En met een knipoog merkt hij op: ‘Vermeer moet het doen met 37 schilderijen die bekend zijn, bij mij gaat het de 1000 te boven.' 

Stream De verwondering op NPO Start

Niks missen van De verwondering?

Schrijf je dan in voor de KRO-NCRV inspiratienieuwsbrief

Annemiek Schrijver

De expositie ‘In een nieuw licht’ met kunstwerken van Henk Helmantel is te zien van 25 september 2026 tot 17 januari 2027 in Museum Catharijneconvent in Utrecht.