Kyiv, 24 februari 2026Het is vandaag vier jaar geleden dat Rusland zijn buurland Oekraïne binnenviel. Ter gelegenheid daarvan werd de apostolisch nuntius in Oekraïne, aartsbisschop Visvaldas Kulbokas, geïnterviewd door Vatican News. De uit Litouwen afkomstige kerkdiplomaat zegt daarin dat de Oekraïense bevolking ondanks de toename van het oorlogsgeweld, veerkracht en onderlinge solidariteit toont.

“Vier jaar lang duurt deze grootschalige oorlog al, een zeer lange tijd, en de intensiteit van deze oorlog blijft toenemen. Ik heb de statistieken bekeken. In vergelijking met vier jaar geleden is het aantal Russische strijdkrachten op Oekraïens grondgebied ongeveer verviervoudigd. Ook het aantal raket- en drone-aanvallen is in deze jaren drie- tot viermaal zo groot geworden. Uit rapporten van de Verenigde Naties en andere organisaties blijkt dat ook het aantal burgerslachtoffers toeneemt”, zegt mgr. Kulbokas. 

Zelfs steden die ver van het front liggen, worden getroffen. In 2025 vielen bij een bombardement in Ternopil, een stad in het westen van het land, de meeste burgerslachtoffers in één enkele aanval. Ook de hoofdstad Kyiv werd herhaaldelijk geraakt. Meer dan twintig ambassades liepen schade op. De apostolische nuntiatuur in Kyiv werd in juli vorig jaar licht beschadigd. De ambassade van Azerbeidzjan werd volgens Kulbokas driemaal getroffen.

Medische situatie aan het front

De medische situatie aan het front is ernstig. In de buurt van de frontlinie moeten medische teams hun posten vijf tot zes meter onder de grond aanleggen om zich te beschermen tegen voortdurende droneaanvallen, zegt de pauselijke representant in Kyiv.

Een arts die gewonden verzorgt, vertelde de nuntius dat evacuaties soms tot zeven dagen op zich laten wachten. Bij temperaturen tot min twintig graden Celsius heeft dit ingrijpende gevolgen voor gewonden. Humanitaire hulpverlening is eveneens sterk bemoeilijkt. Volgens een vertegenwoordiger van het Internationale Rode Kruis is de hulp nabij het front aanzienlijk teruggeschroefd, omdat iedereen een doelwit kan worden: burgers, militairen, hulpverleners, artsen en geestelijken.

Kulbokas wijst erop dat Rusland als permanent lid van de VN-Veiligheidsraad een bijzondere verantwoordelijkheid draagt voor vrede en rechtvaardigheid. Hij herinnert ook aan het Memorandum van Boedapest uit 1994, waarin Rusland, de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk veiligheidsgaranties gaven aan Oekraïne, evenals aan latere verdragen over grenserkenning.

Tekenen van hoop

Tegelijkertijd ziet de nuntius tekenen van hoop. Hij noemt het voorbeeld van een interreligieuze vrouwenorganisatie die zich inzet voor gebed en humanitaire hulp. De vrouwen richten zich op concrete steun, zoals het regelen van protheses voor gewonde soldaten en kinderen en het tijdelijk onderbrengen van getroffenen in het buitenland. Volgens Kulbokas kiezen zij ervoor zich te concentreren op wat zij positief kunnen bijdragen, in plaats van op veroordeling.

Ook onder de burgerbevolking ziet de nuntius veerkracht. Na nachtelijke bombardementen in Kyiv hervatten inwoners de volgende ochtend hun dagelijkse activiteiten. De aartsbisschop beschouwt dat als een teken dat velen proberen niet uitsluitend op het lijden te focussen, maar dankbaar blijven voor wat er nog is.

Wat de vooruitzichten betreft, erkent Kulbokas dat onderhandelingen tussen Oekraïne en Rusland, met steun van onder meer de Verenigde Staten, zeer moeizaam verlopen. Toch roept hij op om ook in beperkte diplomatieke stappen tekenen van hoop te blijven zien. “Onze taak is het om niet alleen het kwaad te zien dat ons dagelijks treft, maar een blik van hoop te behouden,” zegt de apostolisch nuntius tegenover Vatican News