Onderzoek naar torenhoge advocatenkosten aartsbisdom Keulen

Keulen (KNA) 8 december 2021 - De opdracht die kardinaal Rainer Maria Woelki van Keulen en zijn vicaris-generaal Markus Hofmann gaven aan advocaten en communicatieconsultants zal worden onderworpen aan een kerkrechtelijk onderzoek. Dat heeft het aartsbisdom Keulen gisterenavond bekendgemaakt na een bijzondere vergadering van de aartsdiocesane Raad voor Economische Aangelegenheden en het Kathedraal Kapittel van Keulen.

Tijdens de vergadering stelde het interim-hoofd van het aartsbisdom, hulpbisschop Rolf Steinhäuser, het aartsbisdom in kennis van aanwijzingen dat de raad en het kapittel bij de aanbesteding van opdrachten in het kader van de behandeling van seksueel kindermisbruik niet in overeenstemming met de regels van het kerkelijk recht zouden zijn opgetreden. Hij gaf onmiddellijk twee onafhankelijke kerkjuristen opdracht de feiten te onderzoeken. Ook heeft hij de Heilige Stoel daarvan op de hoogte gebracht.

Rapport: 202 misbruikverdachten in aartsbisdom Keulen (18 maart 2021)

Hulpbisschop Steinhäuser is thans apostolisch administrator gedurende aartbisschop Woelki's sabbatical, terwijl vicaris Hofmann zijn taken als hoofd van de administratie praktisch voortzet. Hofmann heeft volgens het aartsbisdom Steinhäuser verzocht hem verlof te geven totdat de zaak is opgehelderd. De prefect van de Vaticaanse Congregatie voor Bisschoppen, kardinaal Marc Ouellet, heeft dat echter geweigerd. Tegelijkertijd droeg die Steinhäuser op de zaak in detail aan Rome voor te leggen.

Afgelopen weekend maakte het aartsbisdom de kosten bekend voor contracten in het kader van het onafhankelijk onderzoek naar seksueel misbruik. Tussen 2019 en 2021 is ongeveer 2,8 miljoen euro onttrokken uit een speciaal bisschoppelijk fonds dat in de loop van tientallen jaren door geestelijken is opgebouwd. Hofmann betreurt de hoogte van de kosten. “Dit was een pijnlijk en duur proces.” Met het onafhankelijk onderzoek begaf het aartsbisdom zich op nieuw juridisch en journalistiek terrein en moest daarvoor een hoge prijs betalen.

Een eerste deskundigenadvies van het advocatenkantoor Westpfahl Spilker Wastl, dat niet geschikt werd geacht voor publicatie, kostte 757.500 euro. Advocaten die deze studie vanuit het oogpunt van het recht op meningsuiting beoordeelden, kregen iets minder dan 600.000 euro betaald. Een tweede deskundigenonderzoek door het advocatenkantoor Gercke Wollschläger kostte 516.200 euro. Ongeveer 820.000 euro werd besteed aan communicatieadvies voor de kardinaal, die een vertrouwenscrisis doormaakte. Daarnaast werd bijna 90.000 euro uitgegeven voor de presentatie van het verslag-Gercke aan de pers.

Thomas Schüller, een kerkrechtsgeleerde uit Münster, eiste na het bekend worden van de cijfers een passende juridische reactie. Hij verklaart op de website Kirche-und-leben.de dat het hem gaat om de vraag “welke geoormerkte tegoeden van de aartsbisschopsstoel waren gebruikt” en of “de goedkeuringsrechten van het domkapittel en de economische raad waren verkregen”.

In Keulen bestaat het vermoeden dat Woelki en Hofmann “op beide gebieden ernstige fouten hebben begaan, die volgens het economisch strafrecht van de staat als verduistering kunnen worden aangemerkt”, aldus Schüller. Hij behoort naar eigen zeggen niet tot de onafhankelijke deskundigen op het gebied van het canoniek recht die door het aartsbisdom Keulen met het onderzoek zijn belast.

Woelki nam op 10 oktober, zoals afgesproken met paus Franciscus, een time-out om de crisis rond het misbruikonderzoek te verwerken. De paus had na het lezen van een rapport van de apostolisch visitatoren Arborelius en Van den Hende geconcludeerd dat de aartsbisschop “grote fouten” had gemaakt in de communicatie, maar geen misdaden had willen toedekken. Steinhäuser zal het aartsbisdom leiden tot Woelki's terugkeer op Aswoensdag (2 maart).