Voor Bas is de Bijbel niet vreemd. Zo schrijft hij er een succesvol boek over en geeft hij voorstellingen hierover. Ook geeft hij lezingen over de Bijbel.

Je staat nu pas voor het eerst op het podium van The Passion, hoe zit dat eigenlijk?

Bas: ‘Ik ben wel een paar keer gevraagd, maar toen kwam het steeds net niet uit met mijn schema. Je moet vier, vijf dagen vrijmaken en ik heb een vrij volle agenda. Dit jaar paste het eindelijk wel.’

Waarom wil je hieraan meedoen? 

‘Ik heb een missie om mensen in aanraking te brengen met de bijbelverhalen. Ik hoef niemand te bekeren, maar ik ben wel erg geïnspireerd geraakt om ze te vertellen. Ik denk dat we in een tijd leven waarin veel onzekerheid en angst is en waarin mensen elkaar wantrouwen en zich niet gezien voelen. 

Of dat nou komt door de politiek, door de samenleving of door elkaar: het is allemaal best wel koud en hardvochtig. En zoals ik de bijbelverhalen lees, zijn die juist het weerwoord daarop. Voor mij draait het niet om politiek of om religie zoals die door een kerk wordt opgelegd. Het gaat mij écht om de verhalen zelf. Die zijn al duizenden jaren oud en vertellen nog steeds iets waar je hoop uit kunt putten.’ 

Hoe ben jij zo geïnteresseerd geraakt in de bijbelverhalen? 

‘Dat is al heel vroeg begonnen. Ik ben opgegroeid in een katholiek gezin, was misdienaar en enorm onder de indruk van de mystiek van het rooms-katholieke geloof. Als je op een doordeweekse middag een kerk binnenstapt, het licht door het glas in lood ziet vallen en gregoriaans gezang hoort, dan klopt alles even. Dat vond ik magisch. Die rituelen en die grote gebaren raakten me enorm. Ik was als kind dromerig en altijd spiritueel geïnteresseerd, bezig met vragen als: hoe zit het leven in elkaar? Wat is dat eigenlijk, dat bestaan? 

Toen ik als puber erg geïnteresseerd werd in meisjes en muziek, raakte de Bijbel wat op de achtergrond. Maar ik zat wel op een christelijke school en heb me binnen het geloof altijd gezien gevoeld. Alleen kon ik mijn gevoelens daarover lang niet goed onder woorden brengen. Dat is pas later gekomen, onder andere door gesprekken met mijn goede vriend en theoloog Ad van Nieuwpoort, met wie ik een paar jaar geleden het boek Jezus, waarom? schreef. Daarna ben ik er ook lezingen en theatervoorstellingen over gaan maken. Het is dus niet zo dat ik opeens “in de Heere” ben, maar de afgelopen jaren ben ik er wel heel actief mee bezig.’ 

Je speelt in The Passion de rol van Petrus. Hoe zie jij hem? 

‘Ik heb Petrus wel eens de Lambiek (onnozel personage uit de strip Suske en Wiske) van het Nieuwe Testament genoemd. Hij is overenthousiast, vergaloppeert zichzelf, is zoekend, twijfelend en onzeker. En hij belooft ook dat hij Jezus nooit zal verloochenen maar doet het toch, drie keer zelfs. Dat is pijnlijk én ook herkenbaar. Hij is een vat vol tegenstrijdigheden: moedig en bang tegelijk, dapper en laf. Dat zijn we eigenlijk allemaal. Uiteindelijk blijkt Petrus sterker dan hij zelf ooit had gedacht. Net als de meeste mensen.’  

Hoe ga jij jouw eigen draai aan die rol geven? 

‘Ik hoef er niet zo nodig “mijn eigen draai” aan te geven en heb me ook niet verdiept in hoe anderen hem eerder in The Passion hebben gespeeld. Ik kijk nadrukkelijk naar de teksten. Omdat ik met die bijbelverhalen redelijk verbonden ben, weet ik een beetje wat die kunnen doen. Voor mij is Petrus dus vooral heel menselijk. Dat maakt hem zo herkenbaar. Daarom hoop ik dat kijkers straks denken: zo’n man ken ik ook. Of: zo’n man of vrouw ben ik zelf.’ 

Wat raakt jou specifiek in de paasvertelling? 

‘Het is bij uitstek geen verhaal over macht. Jezus is geen machtswellustige roeptoeter op een paard die met een zwaard iedereen op zijn knieën dwingt. Er wordt juist gepredikt over twijfel, bescheidenheid, compassie en inzicht. En bij bijna alles wat wij ook anno 2026 in ons leven zien gaan – in persoonlijke relaties, maar ook op het wereldtoneel – ontbreekt dat juist allemaal. 

Je ziet het bijvoorbeeld bij pesten op school, bij onrust in Nederlandse probleemwijken, maar ook in grote conflicten zoals in Oekraïne of Gaza. Het komt steeds neer op een gebrek aan menselijkheid en het onvermogen om aan je eigen, zogenaamd perfecte, wereldbeeld te twijfelen. Dat dit passieverhaal al zo oud is en dat wij hier nog steeds lessen uit kunnen trekken, vind ik bijzonder. Want uiteindelijk gaat het over onmacht, groepsgedrag, uitsluiting en de acceptatie dat het leven soms best ingewikkeld is.’ 

Wat vind je ervan dat dit verhaal via The Passion wordt verteld? 

‘Toen de EO en de Rooms-Katholieke Kerk zestien jaar geleden oorspronkelijk het idee hadden om met The Passion te starten, heb ik er wel eens gesprekken met ze over gehad. Maar destijds durfde bijna niemand zo’n vertelling aan. Weinig mensen wilden ermee geassocieerd worden. Want er hing toen in Nederland nog een enorme jarentachtig-sfeer van: weg met de kerk, leve de ontzuiling. 

Dat is echt voorbij. Er is een enorme kentering geweest en ik geloof oprecht dat The Passion daaraan heeft bijgedragen. Het passieverhaal is uit de besloten religieuze sfeer gehaald en weer midden in de samenleving gezet, op een manier die voor heel veel mensen herkenbaar is. Dat vind ik erg indrukwekkend.’  

Tegenwoordig is de helft van de The Passion-kijkers tussen de 20 en 35 jaar. Dat is relatief jong vergeleken met de gemiddelde tv-kijker. Verrast je dat? 

‘Nee, eigenlijk niet. Volgens mij heeft het ermee te maken dat die generatie geen last heeft van dat jarentachtig-sentiment dat ik net benoemde. Zij zien gewoon interessante verhalen die gaan over compassie en aandacht hebben voor de ander. Dat spreekt aan. Ik weet ook dat de verkoopcijfers van Bijbels nog nooit zo hoog zijn geweest als nu. Vooral veel jongeren kopen ze. Er wordt meer op een niet-religieuze manier naar gekeken en mensen ontdekken: het hoeft allemaal niet zo dogmatisch.’ 

Je zei eerder dat je niemand wilt bekeren, maar wel graag mensen in aanraking brengt met die verhalen. Waarom vind je dat belangrijk? 

‘Deze thematiek interesseert en inspireert mij enorm en ik merk dat als ik daar enthousiast over vertel, anderen daar vrolijk van worden, geëmotioneerd raken of zichzelf erin herkennen. Daarom vind ik het fijn om die verhalen te delen. Wat ze mij persoonlijk hebben gebracht, is vooral dat je niet bang hoeft te zijn voor je eigen kwetsbaarheid en falen. En dat je anderen daar ook niet te hard op moet veroordelen. 

Door met die verhalen bezig te zijn, kijk je kritischer naar jezelf: hoe ga ik met mensen om? Hoe praat ik over anderen? Je leert dat jouw waarheid niet méér waard is dan die van iemand anders. Als je met een open houding een gesprek ingaat in plaats van met een dichtgetimmerde mening, kom je vaak beter uit conflicten. Dat heeft mij rust en immens veel kracht gegeven.’ 

The Passion zien en luisteren? 

De zestiende editie van The Passion is live te zien op donderdag 2 april om 20.30 uur bij KRO-NCRV op NPO 1. En met gebarentolk via NPO 1 Extra.

The Passion met audiodescriptie is te horen op NPO Radio 2, gelijktijdig met de uitzending op NPO 1. 

The Passion Hemelvaart is te zien op vrijdag 15 mei om 20.30 uur bij KRO-NCRV op NPO 1. En met gebarentolk via NPO 1 Extra.