Kerkleraar

Kerkleraren en Kerkleraressen zijn heiligen wier geschriften de katholieke geloofstraditie op eminente wijze hebben overgedragen.

Doctor Ecclesiae
In de Katholieke Kerk is doctor universae ecclesiae ('Leraar van de Universele Kerk') een titel die de paus geeft aan personen die zich in woord en geschrift de orthodoxe leer op sublieme wijze hebben uitgedragen en verdedigd. 'Universeel' betekent dat zij van grote betekenis zijn voor de gehele Kerk, dat wil zeggen voor de kerken van alle plaatsen en ritussen.

Heiligen
Over het algemeen krijgen heiligen de titel Kerkleraar. In het uitzonderlijke geval van Sint Albertus Magnus vielen zijn heiligverklaring en zijn verheffing tot Kerkleraar samen.

Kerkvaders
De titel doctor ecclesiae ontwikkelde zich vanaf de 13de eeuw uit het begrip Kerkvader. In tegenstelling tot Kerkvaders zijn Kerkleraren niet tot de oudheid beperkt, maar zijn ze van alle tijden. De enige Kerkleraar die in de moderne tijd leefde is Thérèse van Lisieux (1873–1897), die in 1997 tot Kerklerares werd uitgeroepen.

Theologen en mystici
Kerkleraren zijn meestal theologen. In enkele gevallen betreft het religieuzen die in hun leven en in hun mystieke geschriften blijk hebben gegeven van een diepe band met God, waardoor ze met gezag over Jezus Christus spraken. Kerkleraren zijn de voornaamste dragers van de katholieke Traditie.

Vier kenmerken
In 1741 formuleerde paus Benedictus XIV vier wezenskenmerken van een Kerkleraar. 

  1. Recht in de leer (doctrina orthodoxa). Dat betekent dat ze verbonden waren met het leergezag van de Kerk. Het gaat hierbij niet om onfeilbaarheid.
  2. Heilig leven (sanctitas vitae). De heldhaftige beoefening van de christelijke deugden moet blijken uit hun verering of uit de expliciete erkenning daarvan door de Kerk.
  3. Uitmuntend (doctrina eminens). Hun theologie, hun mystiek getuigenis of hun spiritueel leiderschap moet uitmuntend zijn.
  4. Uitdrukkelijk erkend (expressa ecclesiae declaratio). De paus of de pauselijke Congregatie voor de Heiligverklaringen moet een heilige expliciet tot Kerkleraar hebben uitgeroepen.

Lijst van de 36 Kerkleraren en -leraressen (in alfabetische volgorde).